İstanbul’da kentsel dönüşüm çalışmalarını hızlandırmayı hedefleyen hükümet, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinesinde ve Dünya Bankası finansmanıyla yürütülen İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi (İADŞP) kapsamında önemli bir kredi fırsatı sunuyor. Başvuru sahipleri için 3 milyon TL’ye kadar kredi imkanı sağlanacak; bu destek, ilk yıl ödemesiz dönem, 180 ay vade ve 0.69 faiz oranı ile sunuluyor. Toplam finansman miktarı ve ödeme planı, İstanbul’da uygulanacak olan ilk fazda geçerli olacak.
Proje başlangıçta İstanbul’a ek olarak İzmir, Kocaeli, Sakarya, Manisa ve Tekirdağ illerini kapsayacak. Başvuru süreci iki aşamadan oluşuyor: önce müteahhitler e-Devlet üzerinden ARAAD (AFDİS) sistemine giriş yaparak proje belgelerini kaydedip onaya gönderir; ardından hak sahipleri, müteahhit başvurusunun onaylanmasının ardından kendi başvurularını tamamlar ve gerekli evraklarla birlikte banka şubesine fiziki başvuruda bulunurlar.
Kredi koşulları net; açık, icra veya haciz kaydı bulunmamalı ve belgelendirilmiş hanehalkı aylık gelirinin kredinin aylık taksit tutarının yüzde 70’ini aşmaması gerekir. Ayrıca bazı durumlarda, borçluluk veya takip gibi durumlar kredinin uygunluğunu etkileyebilir.
Avantajlı gruplar ve indirimler kapsamında dört ana kategori öne çıkar: Riskli yapı kapsamına giren konutlar ve hanehalkı durumuna göre avantajlı indirimler uygulanır. Enerji verimliliğine göre ek indirimler de söz konusu: Yeni yapılar için A sınıfı Enerji Kimlik Belgesi sahiplerine yıllık yaklaşık %0.50, B sınıfı için ~%0.25 oranında faiz indirimi sağlanır. Bu dört kategori aynı kişide birden bulunursa toplam indirim %1.25’e kadar çıkabilir.
Riskli yapı ilanı ve sürece dahil olma konusunda, tüm gerçek kişi maliklerin krediye başvurma hakkı bulunur. 1 Ekim 2020 sonrası yıkılan yapılar proje kapsamında değerlendirilebilirken; bazı durumlarda temel gibi inşa süreçlerinin başlamamış olması gereklidir. Buna rağmen grobeton imalatı gibi unsurlar bu kapsama engel değildir.
İlişkili paydaşlar ve mevcut anlaşmazlıklar durumunda kararlar, 6306 Sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde alınır. Paydaşlar arsa payları oranında kredi kullanabilir ve çoğunlukla anlaşmazlık durumunda arsa payları rayiç değere göre belirlenir; açık artırma yoluyla satışı mümkün olabilir.
Kat irtifakı ve başvuru için başvuru yapılırken kat irtifakının kurulmuş olması zorunlu değildir. Hak sahipleri arsa payları oranında krediden faydalanır, ilerleyen aşamada kat irtifakı kurulabilir.
Hangi bölüm için kredi? Her hak sahibi yalnızca yeni yapıda bulunan bir bağımsız bölüm için kredi kullanabilir. Aynı anda iki farklı destekten yararlanmak mümkün değildir; fakat aynı binadaki farklı maliklerin farklı destekleriyle ilerlemek mümkün olabilir.
“Yarısı Bizden” kampanyası ile kredi desteği eş zamanlı kullanılamaz; ancak aynı binada farklı maliklerin farklı destekleriyle ilerlenebilir. Kredi kullanımı halinde kira desteği talep etmek de mümkündür.
Toplam limit ve şartlar kapsamında her malik için maksimum kredi limiti 3.000.000 TL olup, mevcut fon büyüklüğüne göre bu limit değişebilir. Aylık ödeme tutarının, belgelenmiş hanehalkı gelirinin %70’i aşmaması sağlanır.
