Son dönemde ülkemizde artan sıcaklıklar klimaların kullanımını artırdı. Ancak uzmanlar, cihazların yanlış çalıştırılmasının sağlık üzerinde olumsuz etkiler doğurabileceğini belirtiyor. Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Bilge Özgür Yüksel, klima kullanımıyla ilgili dikkat edilmesi gereken noktaları şöyle paylaştı:
“SAVUNMA MEKANİZMASINI ZAYIFLATIYOR” Klimalar havayı soğutmakla kalmaz, aynı zamanda ortamın nem dengesini de düşürür. Bu durum burun ve boğaz mukozasını kurutarak solunum yollarının doğal savunma mekanizmasını zayıflatır ve üst solunum yolu enfeksiyonlarının kolaylaşmasına yol açar. Kronik durumlar olan astım, KOAH veya alerjik rinit hastalarında belirtiler de artabilir.
“KAS VE EKLEM AĞRILARINA YOL AÇABİLİR” Yanlış klima kullanımı kas-iskelet sisteminde de sorunlara yol açabilir. Dr. Yüksel, soğuk havanın doğrudan temas ettiği bölgelerde kas spazmlarının gelişebileceğini ve özellikle boyun, omuz ve sırt bölgelerinde sabah ağrısı, sertlik ve hareket kısıtlılığı gibi belirtilerin görülebileceğini belirtti. Ayrıca yüz felci, klima çarpması ve zatürre gibi durumlar da mümkün olabilir.
“ALERJİ VE ASTIMI TETİKLEYEBİLİR” Klimanın alerjik hastalıklar üzerindeki etkilerine değinen Dr. Yüksel, filtrelerden küf, toz ve polenlerin ortama yayılabildiğini söyledi. Bu durum alerjik semptomları tetikleyebilir ve astımı olanlarda atakları artırabilir. Ortamdaki nem dengesinin bozulması da burun mukozasının savunma işlevini zayıflatarak mikroplara karşı hassasiyeti yükseltebilir.
“GECE BOYUNCA AÇIK KALMAMALI” Uyku kalitesi üzerinde önemli etkilere sahip olan klimaların doğru kullanımı için şu öneriler paylaşıldı: Gece boyunca klimayı açık tutmak Kas-iskelet ağrılarını ve enfeksiyonları tetikleyebilir. Klima hava akımının yüze veya vücuda doğrudan temas etmemesini sağlayacak şekilde yönlendirilmelidir. Zamanlayıcı kullanarak klimayı sadece uykuya dalana kadar çalıştırmak faydalı olabilir. Ayrıca 20-24 derece arası bir sıcaklık tercih edilmeli ve ortam nemi yüzde 40-60 arasında tutulmalıdır.
“ÇOCUKLAR, YAŞLILAR VE KRONİK HASTALAR RİSK ALTINDA” Dr. Yüksel, çocukların bağışıklık sisteminin gelişimde olması nedeniyle enfeksiyon riskinin daha yüksek olduğunu, yaşlılarda dolaşım sorunları ve eklem ağrılarının daha kolay gelişebileceğini belirtti. Ayrıca astım, KOAH ve kalp hastalıkları olanlarda klimanın tetiklediği atakların görülebileceğini ifade etti.
“FİLTRE TEMİZLİĞİ HAYATİ ÖNEM TAŞIYOR” Kirli klima filtrelerinin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini dile getiren Yüksel, filtrelerin bakteri, mantar ve toz akarlarının yayılmasına neden olabileceğini söyledi. Legionella bakterisinin kirli klima sistemlerinde çoğalarak zatürreye sebep olabileceğini belirten uzman, filtrelerin 6 ayda bir temizlenmesi veya değiştirilmesi gerektiğini ifade etti.
“TOPLUM OLARAK DAHA BİLİNÇLİ DAVRANILMALI” Klima kullanımı sadece bireysel değil toplumsal bir sağlık konusudur. Dr. Yüksel, yanlış klima kullanımının paylaşım yapılan her ortamı etkileyebileceğini belirterek ortak kullanım alanlarında filtre temizliği ve düzenli bakımın büyük önem taşıdığını vurguladı. Toplum olarak daha bilinçli davranmak, kendi sağlığımızı ve sevdiklerimizi korumanın en etkili adımlarından biridir.
