Çinli oyuncular, alçak Dünya yörüngesindeki mevcut dengeleri alt üst carrying yaklaşımıyla ortaya koyuyor. Son başvurulara göre, ülke bu muazzam planla 200 binden fazla internet uydusunu uzaya taşımayı hedefliyor. Pekin’in bu girişimi, SpaceX’in Starlink ağına dair eleştirilerin ardından gelen bir cevap olarak değerlendiriliyor; özellikle çarpışma riskini ve yörünge kalabalığını azaltma konusundaki kaygılar yeniden gündeme geldi.
Geçen ayın sonlarında devlet destekli ve özel şirketler dahil çeşitli Çinli uydu operatörleri, Uluslararası Telekomünikasyon Birliği’ne (ITU) başvurularını iletti. ITU, dünya çapında uydu yörüngelerini ve radyo frekanslarını koordine eden ana kurum olarak biliniyor. İddialara göre en dikkat çekici planlar, CTC-1 ve CTC-2 adlı iki mega ağda yer alıyor; her biri yaklaşık 96.714 uydu içerecek şekilde tasarlandı ve gerçekleşmeleri halinde mevcut mega ağların ölçeğini aşabilirler.
Yörünge sıkışması ve rekabetin sertleşmesi Alçak Dünya yörüngesi, küresel uzay ekonomisinin en kritik unsurlarından biri haline geldi. Şu anda ABD, SpaceX’in Starlink ağıyla bu alanda üstünlük kurmuş durumda. Ancak yörünge konumları ve radyo frekansları, sınırlı kaynaklar olarak duruyor. Bu yüzden proaktif adımlar atan şirketler, uzun vadeli avantajlar elde ediyor. Yakın zamanda ABD Federal İletişim Komisyonu (FCC), SpaceX’e ikinci nesil Starlink uydularından 7.500’lük bir fırlatma izni verdi.
Bu kararın ardından Çin, kendi planlarını hızlandıracağını işaret ediyor. ITU’ya sunulan diğer projeler arasında China Mobile’ın 2.520 uyduluk L1 ağı, Shanghai Spacecom’un 1.296 uyduluk Qianfan tasarımı ve yaklaşık 13 binlik Guowang projesi ile 2030’a kadar 15 binden fazla uydudan oluşacağı belirtilen Qianfan mega ağı bulunuyor. Starlink tarafında ise kaygılar artıyor Pekin yönetimi, Starlink’in 42 bin uyduya çıkabileceği iddiasını, ortak yörünge yollarını tehdit eden bir durum olarak görüyor. Aralık ayında meydana gelen bir arıza, bir Starlink uydusunun kontrolsüzce alçalışmasıyla sonuçlandı ve bu olay, endişeleri daha da körükledi.
SpaceX uyduları genelde beş yıllık bir görev süresine sahip ve ömrü dolunca atmosfere kontrollü bir şekilde girerek imha ediliyor. Şirketin bu yıl içinde yaklaşık 4.400 uydunun yörüngesini 550 kilometreden 480 kilometreye indirmeyi planladığı duyurusu, çarpışma riskini azaltma amacı taşıyor. ITU verilerine göre LEO uyduları genelde 400–2.000 kilometre aralığında konumlanıyor. 2019’da belirlenen kurallar ise şu şekilde özetleniyor: Bir uydu ağı, başvurudan itibaren 7 yıl içinde ya faaliyete geçmeli ya da en az bir uyduyu yörüngeye geçirmeli; ardından 2 yıl içinde %10, 5 yıl içinde %50, 7 yıl sonunda ise tüm ağ tamamlanmalı.
