ABD ve İran arasındaki çatışmaların yeni bir aşamaya geçtiği bugünlerde, hava savunma sistemleri, kıyı radarları, füze ve insansız hava aracı altyapısına yönelik saldırılar dikkat çekiyor. İran’a karşı başlatılan operasyonlar, Hürmüz Boğazı ve çevresindeki ticari trafiğin güvenliğini hedefleyen çok yönlü bir müdahale çerçevesinde gerçekleşti.
ABD ilk kez deniz aracını kullanarak geniş kapsamlı bir operasyon yürütüldü; hava savunma sistemleri, kıyı radarları ve insansız araç altyapısına karşı hassas güdümlü mühimmatlar kullanıldı. Sadece savaş uçakları ve gemiler değil, tek yönlü saldırı niteliğindeki İHA’lar da operasyonlarda yer aldı. CENTCOM, bu operasyonlarda İran’a yönelik tek yönlü deniz araçlarını da ilk kez devreye soktuğunu açıkladı. ABD, bu adımları Hürmüz Boğazı üzerinden geçen uluslararası ticari gemilere yönelik tehdidi azaltmaya yönelik olarak sundu.
İran’ın güney kıyılarında patlamaların yaşandığı bildirildi. Devlet medyası, Bender Abbas, Sirik ve Cask kentleri ile Keşm adası çevresinde meydana gelen patlamalara işaret ederken, olaylar sonucunda en az bir kişinin hayatını kaybettiği bilgisi paylaşıldı. Hedeflerin çoğunun Hürmüzgan eyaletinde bulunduğu belirtiliyor; bu bölge, denizcilik ve askeri altyapı açısından kritik bir konuma sahip.
ABD’nin önceki saldırı dalgasında yaklaşık 140 İran askerî hedefinin etkisiz hale getirildiği açıklanmıştı. CENTCOM’a göre üç gecede vurulan noktaların sayısı 300’ü aşarken, son operasyonda toplam hedef sayısına ilişkin yeni bir rakam paylaşılmadı.
İran, misillemesini Körfez bölgesine genişletiyor. ABD’nin saldırılarının ardından Bahreyn, Kuveyt, Katar, Ürdün ve Umman’da bulunan hedeflere karşı yeni saldırılar gerçekleştirildiği bildirildi. Bahreyn’de Beşinci Filo’nun bulunduğu bölge, hava saldırısı sirenlerini iki kez duydu. Resmî açıklamalarda can kaybı veya maddi zarar konusunda net bilgi verilmedi. Umman ise Musandam ve El Vusta bölgelerine yönelik İHA saldırılarının ardından İran’ın Büyükelçisini resmî olarak çağırdı ve protesto notası verdi.
Hürmüz için iki yönlü açıklama : Çatışmaların merkezindeki Hürmüz Boğazı’nın kontrolü konusunda İran, izinsiz geçiş yapan gemilerin boğazı kapattığını savunuyor; ABD ise uluslararası su yolunun ticari gemilere açık olduğunu ifade ediyor. CENTCOM, bölgedeki seyrüsefer özgürlüğünü sağlamak için konuşlandıklarını ve gerektiğinde müdahale edeceklerini belirtti. Ancak mevcut gemi takip verileri, hafta sonunda yalnızca altı geminin geçiş yaptığını gösteriyor; bu rakam son beş hafta içinde en düşük günlük geçiş olarak kayda geçti. Ticari gemiler ise İran kıyılarından uzaklaşıp Umman kıyılarına yönelen daha güneyli bir rotayı tercih ediyorlar. İran ise bu hattı kullanmayı sürdürüyor.
Geçici ateşkes ve belirsizlikler : Taraflar arasında yürütülen 60 günlük geçici bir anlaşmanın yarısına gelindiği belirtiliyor. Ancak karşılıklı saldırıların yeniden yoğunlaşması, diplomatik sürecin geleceğine dair belirsizlik yaratmaya devam ediyor. Pakistan, Katar ve Mısır’ın arabuluculuk çabaları sürerken Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, çatışmanın yeniden tam ölçekli bir savaşa dönüşmesi halinde bölgenin ağır sonuçlar yaşayacağını ifade etti. Önümüzdeki saatler İran’ın yeni misilleme adımlarını, Hürmüz Boğazı’ndaki gemi hareketlerini ve ABD’nin bölgedeki olası yeni bir saldırı dalgasını izleyecek önemli göstergeler olacak.
