BM ve IRENA tarafından hazırlanan bir rapor, jeopolitik belirsizliklerin ve otomasyonun artmasının, enerji alanında istihdam dinamiklerini nasıl etkilediğini ortaya koyuyor. 2024 yılında yenilenebilir enerji istihdamı, 2023’e göre %2,3 artışla yaklaşık 16,6 milyona ulaştı; 2022’ye göre ise %18,2 büyüyerek 16 milyonun üzerinde bir seviyeye çıktı. Ancak büyüme hızı, küresel kurulumlardaki yükselişe rağmen yavaşlamaya başladı.
TEMİZ ENERJİDE ÇİN ÖNEMİNİ KORUYOR Rapor, Çin’in büyük ve entegre tedarik zincirleri sayesinde ekipman maliyetlerini düşürerek hem kurulumlarda hem de üretimde önde olduğunu gösteriyor. 2024 yılında Çin yaklaşık 7,3 milyon kişilik bir istihdam oluşturdu ve bu rakam dünya toplamının yaklaşık dörtte birine denk geldi. Avrupa Birliği 1,8 milyonla Çin’i takip etti; Brezilya 1,4 milyon seviyesinde kaldı. Hindistan ve ABD’de ise büyüme sınırlı kaldı ve sırasıyla 1 milyon’dan 1,3 milyon ve 1,1 milyon sınırına yükseldi.
GÜNEŞ ENERJİSİ İSTİHDAMINDA ÖNE ÇIKAN SEKTÖR Teknolojik olarak güneş PV sektörü, kurulum ve üretim kapasitesinin hızla genişlemesiyle bir kez daha en çok insan istihdam eden alan oldu. 2024 yılında PV sektöründe yaklaşık 7,3 milyon kişi çalıştı; küresel PV istihdamının büyük bölümü Asya’da yoğunlaştı ve Çin tek başına 4,2 milyon kişiye istihdam sağladı. Sıvı biyoyakıtlar, bu sektörden sonra ikinci sırada yer alırken, hidroelektrik ve rüzgar enerji de istihdam sıralamasında üst düzey konumlarda bulunuyor.
KAPSAYICILIK, EŞİTLİK VE İNSAN ODAKLI YATIRIMLAR Raporda, enerji geçişinde toplumsal kapsayıcılığın hayata geçirilmesi gerektiğine vurgu yapılıyor. Kadınlar ve engelliler başta olmak üzere dışlanmanın önüne geçilmesi için çok yönlü politikaların uygulanması önem kazanıyor. Ayrıca, insan odaklı yatırımların artırılması, enerji ve iklim hedeflerini güçlendirmek adına kritik bir adım olarak öne çıkıyor.
İNSAN ODAKLI ÇAĞRI: YATIRIMLARIN HIZLANDIRILMASI IRENA Genel Direktörü Francesco La Camera, yatırımların hızla artmasını destekleyici politikaların yerli kapasite ve nitelikli iş gücü geliştirmeyi önceliklendirmesi gerektiğini belirtti. Küresel kapasite artışının toplumsal faydaları tabana yaymak ve dönüşüm sürecine geniş toplumsal destek sağlamak açısından tek başına yeterli olmadığına dikkat çekti. Bu yaklaşımın, enerji kapasitesi üç katına çıksa bile, toplumsal kazanımların somutlaşması için gerekli olduğunu vurguladı.
ADALET VE KAPSAYICILIK İÇİN İŞ BİRLİĞİ ILO Genel Direktörü Gilbert F. Houngbo da adil geçişin kapsayıcılık, insan onuru ve eşit fırsatlar temelinde şekillenmesi gerektiğini söyledi. Engelli bireylerin iş gücü piyasalarına tam katılımı için erişilebilirlik, kapsayıcı işe alım uygulamaları ve esnek politikaların uygulanması gerektiğini belirtti. Engellerin kaldırılması, adaletli bir dönüşüm ve dayanıklı iş gücü piyasaları için vazgeçilmez olarak görülüyor.
