Gayrimenkul satışı sırasında kiracının engeli, mal sahibinin hedeflenen alıcıyla buluşmasını zorlaştırıyor ve süreçte değer kaybına yol açabiliyor. Tekirdağ’da gerçekleşen bir uyuşmazlık üzerinden avukat Gizem Gonce, emsal kararın nasıl şekillendiğini ve Türk Borçlar Kanunu’nun kiracıya yüklediği sorumlulukları ele alıyor.
Kentsel dönüşüm süreciyle başlayan vaka, bir köfteci dükkanının daha büyük bir yere taşınması ihtiyacı doğurunca kendi içindeki bir taşınmazı satmak zorunda kalan kira sözleşmelinin karşı tespitleriyle başladı. Kiracının, satış sürecine dair kararları etkilemek için çeşitli bahaneler üretmesi, potansiyel alıcıların içeri girmesini engelleme çabalarıyla sonuçlandı.
KIRACININ “GÖSTERME HAKKI YOK” DİYEBİLME DURUMU – Gonce’nin değerlendirmesine göre, normal şartlarda kiracı, mülkün satış veya yeniden kiralanması amacıyla makul zamanlarda gösterilmesini kabul etmek zorundadır. Ancak bu yükümlülük mutlak değildir. Yargıtay’ın yaklaşımı, gösterimin makul saatlerle sınırlı olması, kiracının özel hayatına saygı gösterilmesi ve malik hakkının kötüye kullanılmaması gerektiği yönündedir. Bu denge tarafların haklarını korumalıdır.
İHTARNAME ÇAĞRISI VE İHTİYATİ TEDBİR – 10 Nisan 2025 tarihinde Tekirdağ Noterliği üzerinden kiracıya ihtar gönderildi. İhtarname, dükkanın satışa çıkarılacağını ve belirli zamanlarda gösterilmesine ilişkin talebi içeriyordu; ayrıca ihtiyati tedbir yolunun da değerlendirilmesi gerektiği hatırlatıldı.
ÜÇ GÜNDE KARAR – İhtarın karşılığında net bir yanıt olmadı. Bunun üzerine malik, zarar ihtimalinin doğabileceğini belirterek 1 Mayıs 2025’te Sulh Hukuk Mahkemesi’nde ihtiyati tedbir talebiyle dava açtı. Dosya hızlıca incelendi ve 4 Mayıs 2025 tarihinde emsal sayılabilecek bir karar çıkarıldı: dükkanın belirli aralıklarla satış amacıyla gösterilmesine ve kiracının buna karşı koymamasına hükmedildi.
KİRACILARIN GELİŞİMLERİ VE TAŞINMAZ DEĞERİNE ETKİSİ – Gonce, piyasanın bugün bu yönde bir eğilim gösterdiğini söylüyor. Kiracılar, gösterimi reddederek mevcut durumda dahi satış yapmak isteyen mal sahiplerini zor durumda bırakıyorlar. Böyle bir durumda alıcılar, “kiracı bu konumdan çıkmaz” düşüncesiyle taşınmazın değer kaybına uğramasına yol açabiliyor. Her iki tarafın da yasal hakları ve sorumlulukları ile sürecin şeffaf ve adil yürütülmesi, bu tür mağduriyetlerin önüne geçmek için kritik önem taşıyor.
