Geçtiğimiz aylar boyunca Orta Doğu’da süregelen çatışmalar, Türkiye’de kredi talebini ve piyasalarını etkileyen dalgalı bir tabloya yol açtı. Petrol fiyatlarındaki yükseliş enflasyonu tetiklerken, TCMB’nin sıkı duruş politikası kredi maliyetlerini yeniden belirledi.
Taşıt Kredilerinde Hızlı Değişim Merkez Bankası’nın sıkı para politikaları kredi faizlerinde belirgin bir artışa yol açtı. Bankalar arasındaki faiz oranları yükselişini sürdürürken, taşıt kredilerinde bu yükseliş daha görünür oldu. Şubat ayında düşüş eğiliminin ardından martta yön yukarı çevrildi ve 36 ay vadeli, yaklaşık 400 bin TL kredi talebinin en düşük faizi %2.99 olarak kaydedildi. Pek çok bankada ise faiz oranları %3.00 eşiğinin üzerine çıktı.
Mevcut Seviye ve Dağılım Şu anda bankalar genelinde ağırlıklı faiz oranları %3.15 ila %3.49 arasında değişkenlik gösteriyor; bazı kurumlar ise %4.00 ve üzerine kadar yükseltebiliyor. Bu farklar, bankaların sağladığı esnekliğe ve müşterilere sunulan çeşitli kampanyalara bağlı olarak şekilleniyor.
Üç Temel Dinamik Bu dönemde taşıt kredisi için yapılan başvurularda etkili olan üç ana dinamik bir araya geldi: jeopolitik riskler, finansman maliyetleri ve buna bağlı olarak gelen sıkılaşma. Savaşın süreci ile birlikte bu dinamikler kredilere olan talebi ve maliyetleri karşılıklı olarak etkiliyor. Jeopolitik gelişmelerden bağımsız olarak tek başına bankaların fiyatlandırmasıyla açıklamak yanıltıcı olabilir; zira piyasalarda talep ve ödenebilirlik üzerinde belirsizlikler hâlâ etkili.
400 Bin TL Krediyi Çekenin Geri Ödemesi 400.000 TL kredi için 36 ay vadede mevcut faiz aralığı göz önüne alındığında, %2.99 ile aylık taksit yaklaşık 18.500–19.000 TL, toplam geri ödeme ise yaklaşık 670.000 TL olarak hesaplanabilir. Eğer piyasa ortalaması olan %3.25 faiz kullanılırsa aylık taksit 19.800–20.500 TL aralığında ve toplam ödeme yaklaşık 720.000 TL olur. Faiz %3.49’a çıkarsa aylık ödeme yaklaşık 21.000 TL seviyesine ve toplam geri ödeme 760.000 TL civarına ulaşabilir.
Fiyatlar Düşer Mi? Faizlerin yükselmesi talebi baskılasa da otomobil fiyatlarında belirleyici etmenler kur ve maliyetler olduğundan fiyatlar düşmeyebilir. Talep önemini korusa da ana belirleyici stillerden biri olmaya devam ediyor.
Faizler Ne Zaman Düşer? Savaşın seyrinin belirleyici olduğu bu dönemde, konjonktür olumlu yönde ilerlerse faizler düşebilir. Ancak olumsuz senaryo kısa vadede baskının sürmesini gerektirebilir. Jeopolitik gelişmeler bankaların risk primini doğrudan fiyatlamaya devam ettiği için net bir yönlendirme için savaşın izleyeceği yol kritik. Gelecek birkaç ay için net bir öngörü, Nisan–Mayıs itibarıyla mevcut oranların seyrine bağlı olarak belirginleşecektir. Haziran sonrası ise ekonomik gelişmelere bağlı olarak %2.70–%3.10 bandına doğru bir geri çekilme görülebilir.
