Bir ekonomi politik konferansında, Türkiye-AB ticaretinin ve yatırımlarının uzun vadeli dinamikleri üzerinde duruldu. Türkiye’nin en önemli ticaret ortağı konumunu koruduğu ve AB’ye yapılan ihracatın önemli bir paya sahip olduğu vurgulandı. Ayrıca dış ticaret hacmindeki büyümenin, 1995 yılındaki 26,6 milyar dolardan 2025 itibarıyla yaklaşık 233 milyar dolara yükseldiği belirtildi; bu artış, yaklaşık 9 katlık bir büyümeye işaret ediyor.
Gümrük Birliği’nin son 30 yılda hem Türkiye’nin AB ile ticaretinin güçlenmesini sağladığını hem de AB’nin Türkiye’deki yatırımlarını güvence altına aldığını belirten konuşmacılar, karşılıklı bağımlılığın her iki taraf için de artan bir önem taşıdığını ifade ettiler. Türkiye’den AB’ye ihracatın %43, Imports from AB ise %32’lik paya karşılık geliyor; bu sayede ticaret dengelerinde belirgin bir artış yaşandığına dikkat çekildi. Ayrıca 11 milyar dolarlık AB’ye ihracat ve 15,5 milyar dolarlık ithalatın geride kalmaması gerektiği, 30 yıllık dönemde bu rakamların sıçrayarak yükseldiği kaydedildi.
Avrupa Birliği içinde de Türkiye’nin sanayi ve tedarik zinciri açısından vazgeçilmez bir rol üstlendiği ifade edildi. Yetkililer, Avrupa ülkelerinin Türkiye ile olan dostluk ve kendi menfaatleri doğrultusunda Türkiye yanlısı politikaların ve iş çevrelerinin mevcut olduğunu söyledi. Bu çerçevede Sanayi Hızlandırma Yasası taslağının onay süreci, güvence ve iş birliği açısından olumlu bir adım olarak değerlendirildi.
Gümrük Birliği’nin güncellenmesi konusu üzerinde görüşmeler sürerken, AB Komisyonu ile diyalogun yapıcı ve ileriye dönük bir niteliğe sahip olduğu belirtildi. Ayrıca kaynak çeşitlendirme, tedarik zincirinin güvence altına alınması ve üretimin yakın pazarlara taşıması hedefleriyle dünya ekonomisindeki değişimlerin, Türkiye’nin küresel konumunu şekillendirdiği vurgulandı.
Makroekonomik olarak, küresel ticarette gümrük vergilerinin yükseldiği bir dönemde Türkiye’nin 2025 için öngörülen büyüme rakamları ve OECD içindeki konumu ele alındı. Özellikle 2024–2025 döneminde büyüme oranlarının istikrarını korumasının, dış ticaretin çeşitlendirilmesi ve yatırım ikliminin güçlendirilmesiyle mümkün olduğu belirtildi.
Türkiye’nin MAKRO göstergeleri kapsamında milli gelir ve kişi başına düşen gelirde kaydedilen artışlar, ülkenin 16. büyük ekonomi konumuna ulaşması gibi paylaşımlarla desteklendi. Mal ve hizmetler bazında ihracat rekorlarıyla Türkiye’nin toplam ihracatının 396 milyar dolar sınırına yaklaşması, ekonomik performansın bir göstergesi olarak not edildi.
İKV Yönetim Kurulu Başkanı Ayhan Zeytinoğlu’nun ifade ettiği gibi, Gümrük Birliği’nin Türkiye-AB ilişkilerinin temel yapıtaşlarından biri olduğu ve AB’nin Türkiye’nin ticaret ortağı konumunun sürdüğü belirtildi. Ayrıca “Made in EU” kapsamında Türkiye’nin yer alması sevindirici bir gelişme olarak değerlendirildi ve mevcut ticaret dengelerini koruyabilecek adımların sürdürülmesi gerektiği vurgulandı.
