Türkiye’nin nüfus yoğunluğu şehirleşme eğilimini sürdürürken Anadolu’daki bazı illerin nüfusunda belirgin düşüşler gözlemleniyor. Bu rekabetçi dinamikleri dengelemek amacıyla geliştirilen Güvenli Gelecek planı, İstanbul depremine karşı daha sağlam sanayi bölgeleri oluşturarak sanayinin Marmara dışına dengeli yayılmasını hedefliyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır’ın milletvekillerine sunduğu veriler, 64 ilde hayata geçirilecek 166 OSB projesinin bölgesel kalkınmayı ve yerel istihdamı güçlendireceğini ortaya koyuyor. Ayrıca Ulusal Sanayi Alanları Master Planı kapsamında, metropollerdeki ve afet riski yüksek bölgelerde yoğunlaşan sanayinin Anadolu’da dengeli dağılımını öngörüyor.
14 İLE YENİ SANAYİ BÖLGELERİ Bu hedef doğrultusunda İç Anadolu ve Doğu Akdeniz bölgelerinde farklı sanayi havzaları kurulacak ve Kastamonu, Samsun, Ankara, Amasya, Eskişehir, Yozgat, Kırşehir, Nevşehir, Aksaray, Kayseri, Konya, Niğde, Karaman ve Mersin bu planın merkezinde yer alacak. MARMARA’DA DEPREM ANALİZİ İstanbul başta olmak üzere Tekirdağ, Bursa, Balıkesir, Çanakkale, Yalova, Kocaeli ve Sakarya’da bulunan OSB’ler ile büyük ölçekli tesislerin deprem riski durumlarının incelenmesi başlatıldı.
İŞTE SANAYİDE YENİ DÖNEMİN ŞİFRELERİ Peki bu dönüşüm Anadolu’ya mı taşınacak yoksa mevcut OSB’ler güvenli alanlara mı yönlendirilecek? Yeni OSB’ler ile sanayinin ülke genelinde dengeli bir çark yapması amaçlanıyor. Bu sorular üzerinden konuşan 360 Enerji A.Ş Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Cihad Terzioğlu, “Ana yaklaşım, Marmara bölgesindeki tüm OSB’leri kapatmak yerine deprem riski yüksek alanlardaki OSB’leri adım adım Anadolu’daki güvenli bölgelere taşıyarak üretimi devam ettirmek yönündedir” dedi. Milli Güvenlik boyutunda bir risk tespit edilen tesislerin Anadolu’ya kaydırılması ve mevcut yapıların dayanıklılığının artırılması bu yaklaşımın ana hedeflerindendir.
YOL HARİTASI: ÜRETİM KAPASİTESİNİ ANADOLU’YA YAYMAK İzlenecek yol, sanayiyi tamamen bölgelerden çıkarmak yerine yüksek riskli OSB’leri dağıtarak üretimi Anadolu’ya taşımak yönünde. Böylelikle deprem anında tek bir bölgede üretimin durması riski azalacak ve fay hatları üzerindeki denetimler kamu idaresi açısından daha yönetilebilir hale gelecek. Marmara Bölgesi’ndeki OSB’ler için tesis bazlı deprem risk analizleri, zemin etütleri ve yapı güvenliği çalışmaları sürüyor. Güçlendirme ile tamamen güvenli hale getirilemeyecek alanlarda üretim Anadolu’daki daha güvenli bölgelerde sürdürülmeye çalışılacak.
KİRA VE YAŞAM MALİYETİNDE AVANTAJ Artan nüfusa bağlı olarak sanayi talebinin yükseldiğini ve yatırımların istihdama dönüştüğünü söyleyen uzmanlar, Anadolu’da kurulacak OSB’lerin Marmara’ya göre daha uygun kira ve yaşam maliyetleri sunduğunu belirtiyor. Bu durum, sadece sanayi çalışanlarını değil, sanayi dışı nüfusu da kapsayan tersine göçü hızlandırabilir ve bölgesel kalkınmayı doğrudan destekler. Ayrıca yeni OSB’lerin coğrafi konumu, Karadeniz limanlarından İç Anadolu’ya ve Akdeniz’e uzanan entegre lojistik hatları oluşturarak tedarik zincirlerinde zaman ile maliyet avantajı sağlayacak.
DOLAYLI FAYDALAR: 86 MİLYON VATANDAŞA ETKİ Enerji üretiminin bölgesel dağılımı ve yenilenebilir yatırımlarının Doğu bölgelerinde yoğunlaşması, yeni OSB’lerin enerji üretim merkezlerine yakın konumlarda kurulmasını destekliyor. Bu sayede iletim ve dağıtım kayıpları azalırken, ısı pompası gibi enerji verimli sistemlerin kullanımı artacak. Sonuç olarak üretim başına enerji maliyetlerinde düşüş ve cari açığın azaltılmasına katkı sağlanacak; bu katkı dolaylı olarak 86 milyon vatandaş için ekonomik fayda doğuracak.
İSTİHDAM VE ZAMANLA YÜKSELİŞ Yeni OSB’ler tamamlandığında direk ve dolaylı etkiyle on binlerce kişiye istihdam sağlanması öngörülüyor. Bu bölgeler, büyükşehirlere göç etmeden nitelikli iş imkanlarına erişim sunarken, daha dengeli bir gelir ve yaşam düzeni kurmaya yardımcı olacak.
NE ZAMAN KURULACAK? Net bir tarih paylaşılmasa da OSB’ler, altyapı hazırlıkları tamamlandıkça etaplar halinde hayata geçirilecek. Bu yaklaşım, yatırım kararlarının sağlıklı alınması ve istihdam ile göç hareketlerinin dengeli yönetilmesi için kontrollü ve kademeli bir takvim izliyor. Ayrıca 6 Şubat depreminin ardından ortaya çıkan konut sorunları, OSB altyapılarının hızlı ve koordineli bir şekilde hayata geçirilmesi için bir referans teşkil ediyor; üretimde kesinti yaşanmadan güvenli geçiş için gerekli adımlar atılıyor.