Ortaklaşa Diyalog Programı çerçevesinde sivil toplum ile yerel yönetim arasındaki etkileşimi güçlendirmeyi hedefleyen bir dizi çalışmanın ilk etabı tamamlandı. İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) tarafından yürütülen bu girişim, AB’nin desteği ve Marmara Belediyeler Birliği (MBB) ortaklığıyla, EUNIC işbirliğiyle hayata geçirildi ve üç yıl boyunca birçok şehirde yüz yüze görüşmelerle odak noktalarını belirledi. İlk programın deneyimlerinden hareketle oluşan politika metni, belediyeler ile sivil toplum kuruluşları arasındaki katılımcı ve kapsayıcı işbirliğini inşa etmeyi amaçlıyor. İlkeler, mekanizmalar ve somut öneriler içeren bu çaba, adil kültürel işbirliğini merkeze alarak kültür-sanat alanının demokratikleşmesini hedefliyor.
Adil Ortaklıklar kapsamında yedi kentte gerçekleştirilen bölgesel arama konferansları, belediye temsilcileri, sivil toplum aktörleri, akademisyenler ve sanatçıların bir araya gelmesini sağlayarak ortak ihtiyaçlar ve beklentileri tartıştı. Bu süreçte hayata geçirilen 13 hibe projesi, belediyeler ile STK’ların birlikte nasıl çalışabileceğine dair somut örnekler sundu ve politika metninin içeriğinin zemini oluştu.
Politika metninde, sanatsal ifade özgürlüğünün baskı altında olduğu, kültür-sanat alanında müdahalelerin arttığı ve yerelde kurumsal kapasite ile finansal kaynakların daraldığı bir döneme işaret edilerek, demokratikleşmenin ancak adil kültürel işbirlikleriyle mümkün olabileceği vurgulanıyor. “Adil Kültürel İşbirliği İçin Yol Haritası” başlığıyla özetlenen bu yaklaşım, ortak değerler ve eylemler aracılığıyla sürdürülebilir bir ekosistem kurmayı hedefliyor.
Somut öneriler, belediyeler ve kültür-sanat ekosisteminin tüm aktörleri için yol gösterici nitelikte. Çerçeve, “Yeni Kurumsallaşmalar ve Mevcut Yapıların Güçlendirilmesi” ile “İletişim Desteği” gibi başlıklara odaklanıyor ve şu örnekleri içeriyor:
• Belediye-STK işbirliği dairesinin kurulması ve gerekli yasal düzenlemelerin yapılması;
• Belediyelerde Kültür Sanat İhtisas Komisyonları oluşturulması ve STK temsilcilerinin katılımının güvence altına alınması;
• Kamu mülklerinin özelleştirilmeden, kültür-sanat odaklı kamusal hizmet alanlarına dönüşümü ve mevcut mekânların uzman görüşleriyle kullanıma uygun hale getirilmesi;
• STK’lere çalışma ve buluşma mekânları tahsis edilmesi;
• Kamu-özel sektör işbirliği fonlarının oluşturulması;
• Belediyelerin duyuru kanallarının (toplu taşıma ekranları, billboardlar, üstgeçitler vb.) kültür kurumları ve sanatçılara ücretsiz tahsis edilmesi.
Yol Haritası metnine ulaşmak için ortaklasa.iksv.org/adil-kulturel-isbirligiicin-yol-haritasi adresine başvurulabilir. Bu vesileyle, bölgesel konfigürasyonlarda elde edilen deneyimlerin, yerel kültür politikalarının şekillendirilmesinde bir referans noktası olmaya devam edeceği ifade ediliyor.