İzmir’in arkeolojik hatlarını zenginleştiren çalışmalar, Yeşilova ile Yassıtepe höyüklerinde bu yıl da sürüyor. Geçmişteki kazılarda üst üste çıkan 9 köyün izleri, bu topraklarda binlerce yıl öncesine uzanan bir kent hafızasını gün yüzüne çıkarıyor. Bulunan kalıntılar arasında çipura gibi deniz ürünleriyle birlikte zehirli vatoz ve denizkestanesi gibi türler, bölgenin eski beslenme alışkanlıklarına ışık tutuyor. Bu sezonun en dikkat çekici bulgularından biri ise yaklaşık 5 bin yıl öncesine tarihlenen, gerdanlık kabartmalı özel kaplar olarak kayda geçti.
Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi ve kazı başkanı Doç. Dr. Zafer Derin, Yeşilova Höyüğü’nün İzmir’in ilk köy yerleşimlerini kapsayan köklü geçmişinin başlıca kavşak noktalarından biri olduğunu belirtti. Yassıtepe ve İpeklikuyu Höyükleriyle birlikte, İzmir’in tarihsel anlatısına yön veren bulguların üretildiğini ifade eden Derin, bu yıl Yassıtepe çalışmalarına odaklandıklarını ve Geleceğe Miras projesi kapsamında Bakanlık desteğiyle çalışmaları hızlandırdıklarını söyledi. Erken Tunç Çağı’nda yaklaşık milattan önce 2 bin 800 yıllarında depremle zarar gören bir yerleşimde çok sayıda yapı ile yüzlerce çanak-çömlek bulunduğunu söyleyen Derin, bu sene bazı yapılarda derinleşen çalışmalar ve çok miktarda özel kaba rastlandığının altını çizdi.
‘KADIN, YASSITEPE’DE ÇOK ÖNEMLİ’ buluntuların ayrıntılarını paylaşan Derin, özel kapların çoğunun kadın soyağacını çağrıştırdığını belirtti. Üzerlerinde kabartmalar bulunan adak kutuları olarak adlandırılan libasyon kaplarının bir araya geldiğini ifade eden Derin, yaklaşık 20’ye yakın çanak-çömleğin yarısının bu tür özel kaplar olduğunu gördüklerini kaydetti. Gerdanlık kabartmalı kapların kadın figürünü anımsattığını, küçük boyutlu örneklerin üzerinde ise çeşitlilik gösteren bezemelerin bulunduğunu belirten arkeolog, bunların pişmiş topraktan üretildiğini ve 5 bin yıllık bir döneme işaret ettiğini ekledi. Kentin ticari ve kültürel sürecinin Yassıtepe kökenli olduğunun bu bulgularla daha net anlaşıldığını vurguladı. Bazı eserler sağlam ele geçirilirken diğerleri restore edilmiş durumda; çoğu, içlerine sıvı madde koymak için tasarlanmış.
Kadın temasının derinleşen rolü üzerine konuşan Derin, bu özel kapların kadın figürüyle ilişkilendirilmesini ve bölgenin sosyal yapısına dair önemli ipuçları sunmasını vurguladı. Yassıtepe’nin arkeolojik geçmişteki merkezi rolünü kanıtlar nitelikte olan bulgular, İzmir’in erken yerleşim dönemlerinin çok yönlü bir portresini çizmeye katkıda bulunuyor.
