Türkiye genelinde konut satışları, ipotekli (kredili) konut satışlarının payını artırsa da önceki yıllara göre nispeten geride kalmakta. Kampanya odaklı çözümler, bu eksikliği bir ölçüde kapatıyor. Şirketlerin çeşitli kampanyaları, özellikle sıfır faiz ve 60 aya kadar vade imkanı, yüksek banka kredi faizlerinin baskısını azaltıyor. İnsanlar birikimlerini konut alımına yönlendirmekte ve bankalar gibi faiz-kredi seçenekleri sunan kampanyaları tercih ediyor.
Temmuz ayında konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre %12.4 artışla 142 bin 858 oldu. Ocak-Temmuz 2025 dönemi ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %24,2 artışla 834 bin 751 olarak gerçekleşti. Bu süreçte ipotekli satışlar Temmuz’da yıllık bazda %60,3 artışla 18 bin 425 olarak kayda geçti ve toplam konut satışları içindeki payı %12,9 düzeyinde belirlendi. Ocak-Temmuz 2025 döneminde ipotekli konut satışları ise %93,2 artışla 121 bin 515’e ulaştı.
Diğer satış türleri olan nakit, senet ve şirket kampanyaları Temmuz’da yıllık bazda %7,6 artışla 124 bin 433 olarak gerçekleşti ve toplam satışlar içindeki payı %87,1 olarak belirlendi. Ocak-Temmuz 2025 dönemi için bu kategorideki toplam satışlar ise %17,1 artışla 713 bin 236’ya çıktı.
Sıfır faizli vadeler
Konut geliştiricileri, bir miktar gevşeme olsa da bankaların konut kredisi faizlerinin %2,79 seviyesinden başladığını ve bu durumun konut alımını engellediğini ifade ediyor. Bu nedenle vatandaşlar ne kadar birikimleri varsa nakit olarak kullanıyorlar ve geri kalanını bankalar benzeri faiz-vade avantajı sunan şirket kampanyalarından karşılıyorlar. Özellikle 24, 48 ve 60 ay vadeli düşük faizli imkanlar öne çıkıyor; tüketiciler çoğunlukla sıfır faizli vadeleri tercih ediyor.
TCMB’nin Haziran ayı Konut Fiyat Endeksi (KFE) verileri, bir önceki yılın aynı ayına göre konut fiyatlarının %32,8 artış gösterdiğini, reel olarak yani enflasyon karşısında fiyatların %1,7 oranında gerilediğini ortaya koyuyor. Bu durum, konut alımının özellikle ihtiyaç sahibi kesimler için daha hareketli olduğuna işaret ediyor ve geliştiriciler bankaların kredi yetersizliğini bu dönemde hissediliyor.
Faizlerin düşmesi için çağrı
Konut Geliştiricileri ve Yatırımcıları Derneği (KONUTDER) Başkanı Ziya Yılmaz, “Birinci el konuttaki yükselişin temel nedeni, faizler yüksekken geliştiricilerin kendi vadelendirme seçeneklerini müşterilerine sunması oldu. Ancak bu durum sürdürülebilir değil. Piyasanın dengelenmesi ve konut üretiminin artması için kredi kısıtlarının kaldırılması ve konut kredi faizlerinin düşmesi gerekiyor” görüşünü dile getiriyor.
Planlı alanlarda yeni düzenlemeler
Kamu tarafından planlanan değişikliklerle parklar ve millet bahçelerinin afet ve acil durumlara karşı daha donanımlı hale getirilmesi hedefleniyor. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği kapsamında afete uygun toplanma alanları, zeminin altında kanalizasyon ve mekanik-elektrik altyapısının kurulması, gerekli görülen sayıda yangın muslukları ve helikopter iniş alanı gibi unsurlar öngörülüyor. Ayrıca konutla birlikte ticaretin bulunduğu parsellerde belirli büyüklük ve bağımsız bölüm sayısı için eğitim ve bakım hizmetlerinin, gündüz bakımevlerinin zorunlu hale getirilmesi gibi düzenlemeler de yer alıyor.
Yükselişe geçiş ve ikinci el konutun ağırlığı
Birinci el konutlarındaki yüksek fiyatlar uzun süre ikinci el konut talebini baskılamış olsa da son aylarda birinci el satışlarındaki ivme yeniden güç kazandı. Türkiye genelinde ikinci el konut satışlarının aylık payı yaklaşık olarak %69,2 seviyesinde seyrediyor.
