ABD’nin tarife politika adımları piyasalarda dalgalanmayı artıran temel dinamikler arasında yer almaya devam ediyor. Önceki hafta tarım dışı istihdam verilerindeki beklentilerin altında kalmasıyla artan ekonomik yavaşlama endişeleri, yeni haftaya da taşınırken Amerika Merkez Bankası’nın (Fed) faiz indirimi ihtimallerini güçlendirdi. Analistler, yatırımcıların odağını gelecek hafta açıklanacak enflasyon verisine çevirmiş durumda ve para piyasalarında Fed’in Eylül toplantısında politika faizini 25 baz puan indireceğine kesin gözüyle bakılıyor. Bu süreçte ABD Başkanı Donald Trump’ın karşılıklılık esasına dayanan ve oranları değişen tarife uygulamalarını duyurması da kayda değer bir gelişme olarak öne çıktı.
FAO, küresel gıda fiyatlarının Temmuz’da iki yılı aşkın sürenin zirvesine yükseldiğini ve et ile bitkisel yağ fiyatlarındaki artışın bu yükselişte başat nedenlerden olduğunu bildirdi. FAO Gıda Fiyat Endeksi’nin 130,1’e yükselerek aylık bazda %1,6 artış kaydettiğini kaydedildi. Bu gelişmelerin ardından ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı %4,29 seviyesinde tamamladı ve dolar endeksi %1 düşüşle 98,2’ye geriledi.
DEĞERLİ METALLER ARASINDA PALADYUM DEĞER KAYBETTİ
Haftayı tamamlayan işlem hacminde, ABD’nin geniş kapsamlı tarifeleri ve jeopolitik belirsizliklerle artan güvenli liman taleplerine rağmen paladyum hariç değerli metaller yükseliş kaydetti. Özellikle istihdam verilerinin Fed’in faiz indirimi beklentilerini güçlendirmesi, altın ve gümüşün rallisini destekledi.
Altın ons fiyatı, tarifelere ilişkin belirsizlikler, Fed’in olası bir faiz indirimi ve jeopolitik riskler nedeniyle destek gördü. Citigroup, üç aylık altın ons tahminini 3.300 dolardan 3.500 dolara yükselterek, işlem aralığını 3.300-3.600 dolar aralığına taşıdı. Banka açıklamasında, ABD’de büyüme ve gümrük vergileriyle ilgili enflasyon endişelerinin 2025’in ikinci yarısında da yüksek kalacağını ve bunun zayıflayan dolarla birlikte altında yeni rekor seviyeler için zemin hazırlayacağını belirtti. Gümüş de ons bazında güçlü seyrini sürdürdü; yatırım talebinin kuvvetli olması, sanayi kullanımı ve zayıf dolar ile Fed’den faiz indirimi beklentileri bu hareketi destekledi. HSBC ise, 2025 için ortalama gümüş fiyatını ons başına 30,28 dolardan 35,14 dolara yükseltti ve altının bu rallinin itici gücü olduğu yönünde değerlendirmelerde bulundu.
Paladyum tarafında küresel madencilik üretiminin yaklaşık %40’ının Rusya kaynaklı olması ve ABD-Rusya temaslarının tarifelere olumlu yansıyabileceği beklentileri, geçtiğimiz hafta paladyum için aşağı yönlü baskı yarattı. Fiyat hareketlerinde, ons bazında altın %1, gümüş %3,5, platin %1,3 değer kazandı; paladyum ise %6,9 değer kaybetti.
BAZ METALLER POZİTİF SEYRETTİ
ABD’nin ticaret adımlarının etkileri baz metallerde dalgalı bir seyir izletirken, haftayı pozitif kapattı. Temmuz sonundaki Trump’ın rafine bakırı kapsamayan yumuşatılmış tarife duyurusunun ardından ABD vadeli bakır fiyatları anlık olarak %20’nin üzerinde gerilemişti; geçtiğimiz hafta ise bu kayıpları telafiledi. Çin’de Temmuz’da Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) yıllık bazda -%3,6 gerilerken Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) de aylık olarak -%0’da kaldı ve çekirdek TÜFE 17 ayın zirvesine çıktı. Analistler, zayıf iç talep ve ticaret belirsizliğinin baskı yarattığını, kalıcı toparlanma görülmedikçe bu dinamiklerin zayıf kalacağını ve Çin hükümetinin hedefli desteklerin artabileceğini belirtiyor. Böyle bir tabloyla baz metallerde tezgah üstü piyasalarda bu hafta bakırda %1, çinko’da %3,6, alüminyum ve kurşunda %1,6, nikelde %0,6 değer kazandı; ancak paladyumda kayıp sürdü.
TARIM EMTİA FİYATLARI KARIŞIK SEYRETTİ
Tarım emtialarında küresel arz koşulları ve ABD ihracat hareketleri fiyatlar üzerinde belirleyici oldu. Rusya’da rekor buğday rekoltesi beklentileri baskı oluştururken, ABD’de güçlü haftalık satışlar fiyatları destekledi. AB’de üretim tahminlerindeki artış da arz görünümünü güçlendirdi. Mısır için ise ABD’de rekor verim beklentisi ve Latin Amerika hasadı arzı güçlü tutarken, ABD’nin yeni sezon için yüksek haftalık satışları ile etanol stoklarındaki gerileme da fiyatlamaları etkiledi. Brezilya hasatı ve lojistik gecikmeleri bazı alıcıları kısa vadede ABD mısırına yönlendirdi. Pirinçte ise Japonya’daki aşırı sıcaklar ve zararlı böceklerdeki artış riskleri artırdı ve olası ek ithalat ihtiyacı Asya piyasalarında yukarı yönlü beklenti oluşturdu. Chicago Ticaret Borsası’nda kile başına pirinç fiyatları %3,8 artarken, soya fasulyesi %0,3, buğday %0,2 ve mısır %1,2 azaldı. Intercontinental Exchange’teki libre bazında fiyatlar kahve için %6,3, şeker için %0,6 ve pamuk için %0,4 artış gösterdi. Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı %7,1 artışla kapattı.
