Konut kredilerinde faiz oranları düşüş eğilimini sürdürürken, Tüm Emlak Danışmanları Birliği ile özel bir bankanın ortak kampanyasında %1.69 faiz oranı duyuruldu. Ancak bu oranın kredi tutarı 650 bin TL ile sınırlı olduğu, daha yüksek tutarlarda ise %2.11 ve %2.89 gibi oranların uygulanabildiği belirtildi.
Gayrimenkul uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, %1.69 kampanyasının taksitlerinin başlangıçta yüksek olduğunu, daha sonra azalarak devam etmesi nedeniyle bu oranın avantajlı göründüğünü ifade etti. Milliyet.com.tr’ye verdiği bilgilerde şu açıklamalara yer verildi: “Konut kredisi kapsamında pek çok farklı ürün bulunuyor. Bunlar arasında ‘azalan taksitli kredi’, ‘avantajlı nakit iadeli konut kredisi’ ve ‘eşit ana para ödemeli’ gibi adlandırmalar kullanılıyor.”
Azalan taksitli kredi nedir? Bu modelde başlangıçta taksitler yüksek ödenir ve zaman içinde taksitler azalarak geri ödeme gerçekleştirilir. Tüketici açısından, sabit faizle kredi çekmek ile bu sistem arasındaki finansal maliyet farkı olmadığı, asıl farkın ödeme planında olduğu vurgulanıyor. Başlangıçta yüksek ödeme yapıldığında, faiz düşükmüş gibi algı oluşabiliyor.
Faiz oranı ödenecek rakama bağlıdır ifadesiyle özetlenen yaklaşımda, tüketici “azalan kredi ödeyeyim” dediğinde piyasa faizi o anki ödeme kapasitesine göre %2.00 veya %1.80 gibi oranlarda borçlanabilir. Buna karşılık çoğu tüketici sabit ödemeli krediyi tercih eder; çünkü ödemelerin zamanla daha kolaylaşmasını ister.
Önemli notlar:
- Türkiye’de kredilerin yaklaşık %90’ı sabit faizle çekiliyor.
- Devlet bankalarında kredi limitleri düşükken özel bankalarda daha yüksek rakamlar söz konusu olabiliyor.
- Bir kredinin ‘ucuz kredi’ olarak algılanması, tüketicinin finansal okuryazarlık düzeyine bağlı olarak uzun vadeli geri ödemelerde riskler doğurabilir.
%3.00 faizle krediyi hangi masraflarla geri ödenir? Örneğin eşit taksitli krediyle 1 milyon TL’lik %3 faizli kredi çekildiğinde aylık taksit yaklaşık 30 bin 889 TL olacak ve toplam geri ödeme yaklaşık 3 milyon 706 bin TL’ye ulaşacaktır. Bu noktada kampanyaların, müşterilerin ödeme gücüyle uyumlu olacak şekilde yönlendirilmesi önemlidir.
Sonuç: Tüketiciler, faiz oranlarının tek başına güvenilir bir göstergesi olmadığını bilerek, ödeme gücü ve toplam geri ödeme üzerindeki etkileri dikkatle değerlendirmelidir. Bankalar ise kampanyalarını, gerçek maliyetleri net bir şekilde sunarak ve uzun vadeli yükümlülükleri ayrıntılı açıklayarak paylaşmalıdır.
