Libya Ulusal Petrol Şirketi (NOC) tarafından yaklaşık 17 yıl aradan sonra düzenlenen petrol ve gaz ihalesinde Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO), iki farklı blokta arama ruhsatı elde etti. Açık deniz ve kara bloklarında ortaklığını kuran konsorsiyum, ilerleyen süreçte Aktif arama faaliyetlerini yürütecek.
Akdeniz kıyılarında konumlanan Bingazi açıklarındaki yaklaşık 10.3 bin kilometrekarelik deniz bloğu için TPAO-Aramaya ortak olan İspanyol Repsol ile Macar MOL Group’un oluşturduğu konsorsiyum görev yapacak. Bölge, Bingazi kentinin yaklaşık 140 kilometre kuzeybatısında bulunuyor ve su derinlikleri 1.500 metreyi aşıyor.
Karar verilen diğer blok ise Sirte havzasının kuzeydoğusundaki yaklaşık 8.2 bin kilometrekarelik kara alanı. Burada da Repsol ile yürütülen arama çalışmaları planlanıyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, TPAO’nun her iki alanda da %40 payla ortak olacağını açıkladı. Ayrıca NOC ile Haziran 2025’te imzalanan mutabakat zaptı kapsamında TPAO’nun Libya’daki 4 açık deniz bloğunda jeolojik ve jeofizik çalışmalar gerçekleştirmesi ve 10 bin kilometrelik iki boyutlu sismik araştırma yapması öngörülüyor.
Libya’nın Afrika kıtasında sahip olduğu büyük petrol rezervleri ve tarihsel bağlar, Türkiye’nin enerji stratejisindeki konumunu güçlendiriyor. 1 milyon varil üretim hedefi yolunda ilerleyen Türkiye, Karadeniz Sakarya Havzası ve Gabar gibi kara ve deniz bölgelerindeki faaliyetlerini artırarak arz güvenliğini sağlamayı amaçlıyor. Halihazırda günlük yaklaşık 300 bin varil üretim yapan TPAO, 2028’de bunun 500 bin varile, uzun vadede ise 1 milyon varile çıkarmayı hedefliyor.
Yurtdışında büyüme stratejisi kapsamında ExxonMobil, Chevron ve bp gibi uluslararası enerji devleriyle ortaklıkları artıran TPAO, Türkiye’nin milli enerji politikasını sınır ötesine taşıyarak arama ve üretim projelerini genişletiyor. Libya’nın yanı sıra Somali ve Pakistan’da da sismik ve arama çalışmaları yürütecek şirket, bölgesel faaliyetlerini çeşitlendiriyor.
Türkiye-Libya enerji işbirliği tarihsel temellere dayanıyor ve TES(P)AM Başkanı Oğuzhan Akyener bu işbirliğini Türkiye’nin enerji güvenliği perspektifiyle değerlendiriyor. Akyener, Libya’daki geçmiş faaliyetlerin iç savaş nedeniyle kesintiye uğradığını hatırlatarak barış ortamının yeniden tesis edilmesiyle enerji yatırımlarının canlandığını belirtiyor. Ayrıca, TPAO’nun iki blokta pay almasıyla Libya’nın günlük üretimini 2 milyon varil hedefi doğrultusunda önemli bir adım atılmış oluyor.
Arama ve üretim kapasitesi, Türkiye’nin uzun vadeli enerji stratejilerine uyumlu olarak güçleniyor. Akyener, Türkiye’nin Libya’daki enerji varlığının kamu şirketleriyle sınırlı kalmaması gerektiğini vurgulayarak özel sektörün daha aktif rol oynamasının önemine işaret ediyor. Türk şirketlerinin Suriye, Irak, Azerbaycan ve diğer Türk cumhuriyetlerinde daha etkin yer alması gelecekteki ortak çalışmalar için kilit görüldüğünü dile getiriyor.