Germencik ilçesinin kırsal Çarıklar Mahallesi’nde yaşayan Ruhi Doğan, baharın gelişiyle incir bahçelerinde bakım işlerini yeniden başlattı. Ağaçlardaki kuru dalları temizleyen Doğan, yılın 12 ayı ilgilendiği atlarını kullanarak bahçeleri sürüyor. Kendisi, normalde 8 saat süren işi yaklaşık 3 saat içinde tamamladığını belirtiyor. Dağlık araziler nedeniyle sürüm işlerini atlarla yürütüyor ve bu süreçte otların büyümesini engelleyip ürün kalitesinin korunmasına özen gösteriyoruz diyor.
ACEMİ ATLAR USTA ATLAR İLE BİRLİKTE EĞİTİLİYOR Doğan, genç atların, deneyimli atların gözetiminde, karşılıklı eğitimle çalışmaya alındığını ifade ediyor. Bir usta at, acemi tayın yanına geçip çift koşarken deneyimli yol göstericilik yapıyor. Bu çalışma rutin olarak yılın her ayında sürüyor ve atlar bakım sürecinin vazgeçilmez parçaları olarak görülüyor. Bahçe sürülmeden önce ağaçlardaki kuru dallar temizleniyor; ardından çift sürülerek alanlar düzenleniyor. Bu işlerin sürdürülmesi için atlar adeta birer iş ortağı gibi çalışıyor ve bakım yapılmazsa otlar tüm alanı kaplıyor.
AT İLE ÇİFT SÜRENLERİN GELİRLERİ HAKKINDA AÇIKLAMALAR Doğan, atlar ile çift sürmenin zorlu bir uğraş olduğuna değiniyor: Bu atlar günlük yevmiyeleri yaklaşık 8 bin TL olarak hesaplanıyor; bu da aylık yaklaşık 240 bin TL’lik bir gelir anlamına geliyor. Bu rakam, bazı yerlerde daha düşük maaşlar ile çalışanlar için hayli yüksek görünebilir. Ege Bölgesi’nde ise yıl boyunca sürdürülmesi gereken işler bulunuyor; çapa için günlük yevmiye 3 bin 500 TL’dir ve bu da aylık 90 bin TL civarında bir kazancı ifade eder. Ancak asgari ücretle çalışanlar için bu karşılaştırmanın anlamı daha farklıdır.
GÖRÜŞLER VE GELECEK ENDİŞELERİ Efeler Ziraat Odası Başkanı Mehmet Kendirlioğlu, traktörlerin hareket edemediği bölgelerde hayvanlarla sürümün sürdürülebilirliğine dikkat çekiyor. Bu işi yapabilecek nitelikte işçi bulmanın giderek zorlaştığını söyleyen Kendirlioğlu, 7–9 bin TL aralığında yevmiyelerden bahsedenler var diyor; ancak tecrübe gerektirdiğini ve bu tecrübenin alışverişle kazanılamayacağını vurguluyor. Günümüzde bu meslekte çalışanların ortalama yaşının 55–60 olduğuna dikkat çekerek, 20 yıl içinde bu durumun zorlaşabileceğini ve gençlerin çiftçilikten uzak durduğunu belirtiyor.