Brent türü ham petrolün vadeli işlemlerinde saldırılar öncesi son işlem gününden bu yana görülen hareketler, 27 Şubat itibarıyla 72,48 dolar seviyesinden kapanışla başladı. 20 Mart itibarıyla bu referans fiyat, 27 Şubat’a kıyasla yaklaşık %46,8 artışla 106,4 dolara kadar yükseldi.
Enerji piyasaları, Hürmüz Boğazı çevresindeki gerilimin derinleşmesiyle yön buldu. İran’ın bölgedeki tanker geçişlerini kısıtlamaya başlaması, boğazdan geçen gemi sayısını azalttı ve bazı tankerler beklemek zorunda kaldı. Bu kilit bölgede yaklaşık dünya ticaretinin %20’sinin gerçekleşmesi, arz güvenliği endişelerini artırdı ve bazı gemiler farklı bayraklarla “gölge filo” olarak nitelendirilen alternatif rotaları düşünmek zorunda kaldı.
2 Mart’ta Brent petrolünün 82,37 dolara yükselmesi ve günü 77,74 dolardan tamamlaması, jeopolitik risklerin piyasa üzerinde ne kadar hızlı etkili olduğunun bir göstergesiydi. Takip eden günlerde ise bölgedeki tehditlerin artmasıyla petrol fiyatları 78–86 dolar bandında dalgalanmaya devam etti. İran’ın ABD üsleri ve enerji tesislerine yönelik operasyonları, sigorta şirketlerini savaş poliçelerini askıya almaya iterek arz tarafında endişeleri artırdı; bazı üreticiler de güvenlik nedeniyle üretimlerini kısmaya yöneldi.
ABD’nin Hint rafinerilerine kısa süreli bir muafiyet tanıması pistte bazı esneklikler sunsa da, Brent’in 6 Mart’ta 94,64 dolara ulaşması ve ikinci haftadaki dalgalanmalar dikkat çekti. 9 Mart itibarıyla vadeli Brent, önceki kapanışa göre %28,9 artışla 119,5 dolara kadar yükselerek 2022 Haziran ayından bu yana en yüksek seviyeyi gördü.
Gaz piyasalarında sert hareketler Bölgedeki sevkiyat aksaklıkları LNG piyasasını da vurdu. Katar’ın Ras Laffan tesislerindeki üretimi güvenlik riskleri nedeniyle durdurup mücbir sebep ilanı yapması, küresel LNG arzının yaklaşık beşte birini etkileyebilecek bir risk oluşturdu. Avrupa’da fiyatlar dalgalı seyir izlerken Hollanda merkezli TTF’deki kontratlar etkili oldu. 27 Şubat’ta megavatsaat başına 31,9 avrodan kapanan Nisan vadeli kontrat, 2 Mart’ta yaklaşık %39 artışla 44,5 avrodan kapandı. Altı hafta içinde bu hareketler devam ederken 9 Mart’ta 56,4 avroya kadar yükselen kontrat, o ana kadar görülen en yüksek kapanışı kaydetti.
Saldırıların iki hafta sonrasındaki dönemde Avrupa doğalgaz fiyatları, saldırı öncesi seviyelere göre %57 artışla haftayı 50,1 avrodan kapadı. Ardından yeni saldırılar ve LNG arzı konusundaki endişeler nedeniyle 20 Mart’ta kontratlar, savaş öncesindeki seviyelerin yaklaşık %85 üzerine çıktı ve megavatsaat başına 59,2 avro düzeyine yükseldi.
Kömürde yükseliş trendi Newcastle kömürü için referans olan Nisan vadeli kontrat, saldırıların başladığı 2 Mart’a kadar ton başına 128,7 dolara kadar ulaştı ve 9 Mart’ta 143,8 dolara kadar çıkarak tüm zamanların en yüksek kapanışlarına yaklaşmış oldu. Saldırılar başlamadan önce 118,5 dolar olan kontrat, haftayı 135 dolar civarında kapatma eğilimini sürdürdü.
