İkinci el araç piyasasında satarken zarar etmeme endişesi sürüyor; bazı modeller değeri düşerken, bazıları yıllarca kullanılsa bile değer kazanabiliyor. İlanlardan çok hızlı talep gören “demirbaş” modeller, satıcıların aklını kurcalıyor ve bazıları için keşkeSatmasaydım diye düşünebiliyor. Çeyrek altın değerinde görülen modeller ise parça bulunabilirlik ve sağlamlıklarıyla galericiler için cazip olarak öne çıkıyor.
İkinci elde dengeleri değiştiren fiyat hareketleri konusunda Türkiye genelinde yapılan incelemeler, ocak ayı itibarıyla ortalama aracın değerinin 1 milyon 149 bin TL olduğunu gösteriyor. Enflasyon karşısında değer kaybı %5.9 olarak kayda geçerken, yıllık ortalama değer artışı %22.9 olarak ölçüldü.
Model yılına göre ortalama artışlar değerlendirmesinde 2014–2018 arasındaki araçlar yıllık ortalama %17.1 artış sergilerken, 2009–2013 ve 2020 model yılları için %15.9’luk artışlar dikkat çekiyor. 2021 model araçlarda artış %14.7 seviyesinde gerçekleşti.
Bayram öncesi araç almak için uygun bir zaman mı? Şu an ikinci elde nasıl bir tablo var, hangi arabalar hızla el değiştirmekte ve hangi modeller zara vermeden tutunabilmekte, bayram sonrası fiyatlar nasıl değişebilir soruları öne çıkıyor. İstanbul Motorlu Araç Satıcıları Derneği (İMAS) Başkanı Hayrettin Ertemel’e göre bayram dönemleri talebin artması nedeniyle fiyatlar teoriye göre yükselse de, krediye erişimdeki zorluklar ve sıfır araç kampanyaları nedeniyle reel bazda baskılanmalar da yaşanıyor. Bu durum, alıcılar için göreceli bir fırsat penceresi yaratıyor ve bayram öncesi davranış için de uygun bir döneme işaret ediyor.
Fiyatların ortaya çıkardığı gerçekler: Hangi modeller hızlı satar? Saha verileri, hızlı satılan araçların çoğunlukla B ve C segmentinde yer alan, bakım maliyetleri düşük ve yaygın servis ağına sahip modellerden oluştuğunu gösteriyor. Güncel piyasa koşullarında bu araçların fiyatları genelde 750 bin TL ile 1 milyon 300 bin TL arasında yoğunlaşıyor. Yaş bazında 5–10 yaş arası araçlar, fiyat-performans dengeleyici özellikleriyle en hızlı satış yapan grubun başında geliyor; 10–15 yaş arası araçlar bütçe odaklı talep görüyor ve 0–3 yaş araçlar sınırlı ama nitelikli talep yaratıyor.
İkinci elde zarar ettirmemek için dikkat edilmesi gerekenler Otomobil satın almak bir yatırım değildir, ihtiyaç odaklı bir tercih olarak ele alınmalıdır. Hızlı satılabilirlik için ise yaygın servis ağı, kolay bulunabilir yedek parçalar ve yakıt ekonomisi, donanım seviyesi gibi faktörler büyük rol oynar. Ayrıca kilometre geçmişi ve hasar durumunun temiz olması daha istikrarlı bir fiyat davranışı sağlar ve aracın değerini korumaya yardımcı olur.
Zarar ettirmeyen modeller olarak Türkiye’de değer kaybı nispeten sınırlı kalan bazı modeller şu şekilde örneklenebilir: Fiat Egea, Toyota Corolla, Renault Clio, Honda Civic, Volkswagen Polo, Hyundai i20, Dacia Duster ve Ford Focus. Bu modeller için fiyat aralığı 750 bin TL ile 1.7 milyon TL arasında değişiyor; değişkenlik, model, ekspertiz, donanım ve kilometre farklarına bağlı olarak artıyor veya azalıyor. Ancak bu araçlar bile piyasa koşullarına bağlı olarak sürdürülebilir bir yatırım aracı olarak görülmemeli.
Bayram sonrası fiyatlar artar mı? Bayram sonrası dönemde belirgin bir sert yükseliş beklenmiyor; 2025 yılında olduğu gibi kademeli ve öngörülebilir fiyat değişiklikleri olabileceği öngörülüyor.