Avustralya Ulusal Bilim Ajansı CSIRO, 2020 yılında Doğu Antarktika’da Totten Buzulu yakınlarına bir Argo yüzücüsü bıraktı. Ancak değişken gelgitler bu minik vericiye öyle sert yönler çektirdi ki cihaz Denman buz sahanlığı altında kayboldu. Uzmanlar kayıbı düşünmeye başlamışken, sekiz ay sonra geri dönerek inanılmaz verileri getirince umutlar yeniden filizlendi.
Gerçek bir sürpriz: Robot, buz tabakasının altına inerek sıcaklık ve tuzluluk profillerini topladı; bu, Doğu Antarktika’da bir buz sahanlığı altından elde edilen ilk veri setiydi. Toplam 195 profil, yaklaşık 2.5 yıl içinde kaydedildi ve çoğu daha önce hiç ölçülmemiş alanlardan geldi.
Robotun konumunu GPS olmadan takip etmek için geliştirilen yaratıcı bir yöntem, buz tabanına temas ettiği anları kayıt altına almak ve bu temas noktalarını uydu verileriyle karşılaştırarak robotun buz altındaki rotasını çıkarmaya olanak verdi. Bu sayede Shackleton buz sahanlığı henüz sıcak su etkisine açık olmadığını gösterirken, Denman bölgesinde ise erimenin başladığı ortaya kondu.
İzleyen bulgu, buz sahanlıklarını birbirine bağlayan kırılgan bir ısı dengesinin varlığını da ortaya koydu. Araştırmacılar, benzer Argo robotlarını Antarktika’nın daha keşfedilmemiş bölgelerine göndermeyi planlıyorlar ve bu yaklaşım, gelecekteki iklim değişikliği etkilerini anlamada kritik bir araç olarak öne çıkıyor.
