Geçmişte 2032 yılında Dünya’ya çarpabileceği ihtimaliyle konuşulan bir göktaşı, bugün Ay’a yönelmiş olası darbeler üzerinden düşünceye zihin açıyor. Ay’a çarpmanın olasılığı hâlâ düşük olsa da etkileri hafife alınmamalı. NASA ve diğer Amerikan kurumlarının bilim insanları, Ay yüzeyine olası bir darbenin milyonlarca küçük mikrometeorit parçacığını Dünya yörüngesine fırlatabileceğini ve bu parçacıkların Uluslararası Uzay İstasyonu gibi uzay araçlarına tehdit oluşturabileceğini vurguluyorlar.
ArXiv ve Journal of the Astronautical Sciences dergisine sunulan yeni çalışma, olası senaryolara karşı uygulanabilir stratejileri masaya getiriyor. Sonuç ise, asteroidi saptırmaktan ziyade yok etmenin daha güvenli olabileceğini gösteriyor. Neden saptırmak güvenli görünmüyor? 2022’de DART göreviyle Dimorphos adlı küçük bir asteroidin yörüngesini değiştirme başarısı, bu yöntemin işlevselliğini kanıtlamış olsa da 2024 YR4 için aynı yaklaşımın riskli olduğu düşünülüyor. Çünkü göktaşının kütlesi ve yapısı hakkında çok az bilgi mevcut. James Webb Teleskobu Mart ayında yaklaşık 60 metre genişlikte olduğunu belirlerken, yoğunluğunun bilinmemesi kütleyi 33 milyon ile 930 milyon kilogram arasında değişen çok geniş bir aralığa yerleştiriyor. Böyle büyük belirsizliklerle yapılacak bir saptırma denemesi, asteroidi Ay yerine Dünya’ya yönlendirme tehlikesini barındırıyor.
Araştırmacılar iki ana yolu öneriyor: Birincisi, DART benzeri bir görevle asteroide çarparak tamamen parçalamak; bu yöntem geçmişte denenmediği için hâlâ belirsizlik taşır. İkincisi ise yüzeyde ya da altında bir nükleer cihaz patlatılması fikri. Bu yaklaşım da teorik olarak mümkün görünse de pratikte test edilmemiş durumda. Bu tür operasyonlar için uygun zaman aralığı olarak 2029 sonu ile 2031 sonu öne sürülüyor.
Bilim insanları, 2024 YR4’ün muhtemelen Ay’ı teğet geçeceğini öne sürüyorlar; ancak çarpma ihtimali için bu tür senaryolar kritik önem taşıyor. Öte yandan, bu göktaşının varlığı insanlığı, Dünya veya Ay’a olası bir asteroid çarpışmasına karşı savunma mekanizmalarını test etme ve geliştirme yönünde değerli bir fırsat olarak da görüyor.