İBB Kültür ve İBB Miras kadrajında, Ankara’nın başkent oluşunun ilk on yılına odaklanan ve Vehbi Koç Vakfı’nın 50. yıl programı çerçevesinde 2019’da Ankara’da açılan “Bir Şehir Kurmak: Ankara 1923-1933” sergisi, Koç Üniversitesi VEKAM desteğiyle Ali Cengizkan ve Müge Cengizkan’ın küratörlüğünde doğdu. İstanbul’da da açılan bu sergi, mimarlık, sanat, tarih, akademi ve siyaset dünyasından yoğun katılımı ağırladı. Dönemin iradesiyle kurulan yeni şehrin nasıl şekillendiğini, Cumhuriyet’in ilk on yılında ortaya konan olgularla birlikte inceliyor. Sergi, Müze Gazhane’de 22 Mart 2026’ya kadar ziyaretçilere ücretsiz olarak kapılarını açıyor ve her gün saat 10.00-18.00 arasında hizmet veriyor (pazartesi hariç).
Projenin amacı, Ankara Şehir Müzesi’nin Yeni Şehir bölümünü kurma hedefiyle yola çıkarak bir araştırma projesi ve sergi olarak hayata geçmişti. İlk kez 2019’da Ankara’da ziyaretçiyle buluşan sergi, şimdi İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin ev sahipliğinde İstanbullularla buluşuyor. 40 İSİM BİR ŞEHİR başlığı altında, başkentin ilk on yılında yaşanan nüfus hareketleri ve planlama süreçleri, serginin merkezinde yer alıyor. Yaklaşık 350 özgün fotoğraf, yeni görseller, konut tiplerinin maketleri ve film kayıtları aracılığıyla Yenişehir’in kuruluş süreci anlatılıyor.
Aynı alanda Mustafa Necati, Halide Edip Adıvar, Arif Hikmet Koyunoğlu, Carl Christoph Lörcher, Erzurumlu Nafiz Kotan, Grace Ellison gibi isimler 40’a yakın siyasetçi, yazar ve entelektüelin barınma deneyimleri ve yazılarıyla zenginleşiyor. Film odasında ise döneme damgasını vuran Türkiye’nin Kalbi Ankara adlı belgesel, 1920’ler ve 1930’ların başkenti üzerinden dönemin atmosferini yansıtıyor. Bu serüven, yalnızca fiziksel bir başkente odaklanmayıp modern yaşamın mekânına dönüşüm sürecini kronikleştiriyor ve Cumhuriyet’in 10. yılına uzanan kararlılığın bir tarihini sunuyor.
MİMARLAR ODASI’NDAN ÖDÜL Açılan yeni araştırma ve iletişim kanalları üzerinden kamuoyunda ve akademide büyük ilgi gören sergi, mimarlık tarihi alanında bir yöntem olarak Ödüllendirildi ve 2022 Ulusal Mimarlık Ödülü’ne aday gösterildi. Aynı adı taşıyan kitap, Koç Üniversitesi VEKAM Yayını olarak 2019’da ilk baskısını, 2023’te dördüncü baskısını yaptı. İngilizce çevirisi The Construction of a New City: Ankara 1923-1933, Koç University Press tarafından 2022’de yayımlandı ve her iki edisyon da sergi süresince Müze Gazhane’deki İstanbul Kitapçısı’nda okuyucularla buluşuyor. Sergi, 12 Eylül 2025 – 22 Mart 2026 tarihleri arasında, pazartesi hariç her gün 10.00-18.00 saatleriyle ücretsiz olarak ziyaret edilebiliyor.