2024 yılını yansıtan sıcaklık verileri, geçtiğimiz 54 yılın en yüksek sıcaklığı olarak kayda geçti. 2025 temmuz ayı ise bu yılın en sıcak temmuzu olarak kaydedildi. 2025 su yılında yağışlar, önceki yıllarla karşılaştırıldığında %27 oranında düşüş gösterdi ve 52 yılın en düşük seviyesine inildi. Bu durum su kaynaklarımız üzerinde önemli bir baskı oluşturuyor.
Eğirdir, Beyşehir, Akşehir, Burdur, İznik, Seyfe ve Sapanca gölleri için hazırlanan eylem planları uygulanmaya başlandı. Özellikle Eğirdir Gölü için açıklanan planın aşamaları hayata geçiriliyor. Burdur Gölü ise ekolojik ve ulusal ölçekli önem taşıyan bir havza olarak öne çıkıyor: Kapalı havza özelliği nedeniyle buharlaşma etkisi yoğun yaşanıyor. 1970 yılında su seviyesi 857 metre iken bugün 21 metre düşüşle 836 metreye kadar geriledi. Yüzölçümü de yarıdan fazla azalarak 250 km²’den 115 km²’ye geriledi.
Göldeki yıllık ortalama su kaybı yaklaşık 179 milyon metreküp olarak hesaplanıyor ve bu kaybın yaklaşık %78’i buharlaşmadan kaynaklanıyor. Yağışlar ve depolama ile göle giren su miktarı 112 milyon metreküp olarak ölçülüyor; bu iki değer arasındaki fark ise 66 milyon metreküp. Hazırlanan eylem planı bu farkı kapatmaya odaklanıyor.
6 MİLYAR TL’LİK YATIRIM PLANLIYORUZ
Eylem planı kapsamında beş yıl içinde 6 milyar TL değerinde bir yatırım hedefleniyor. Bu yatırım ile yıllık 50 milyon metreküp suyun havzaya kazandırılması amaçlanıyor. Havza çerçevesinde ekosistem temelli entegre su yönetimi başlığı altında tarımsal su kullanımı yönetimi, ek kaynaklar ve alternatif çözümler üzerinde çalışmalar yürütülecek; su kullanımının denetimi ve su kalitesine yönelik girişimler hayata geçirilecek. Doğal kaynakların korunması kapsamında, doğa temelli yaklaşımlar ile tozman gibi halk sağlığına olumsuz etkileri azaltmaya yönelik çalışmalar planlanıyor.
Bu adımlar yalnızca bölgeye değil, Türkiye’nin tamamına yönelik bir zorunluluk olarak görülüyor. Suyla ilgili yasa çalışmalarının son aşamalarında olduğumuz bu dönemde, vahşi sulama uygulamalarını bitirme ve modern ile basınçlı sulama sistemlerini yaygınlaştırma yönündeki düzenlemeler de yasa içerisinde yer alacak. Bakanlığımız, Ziraat Bankası ile birlikte çiftçilerimize bu modern sulama çözümlerini teşvik eden hibeler ve destek programları sunuyor.
Bugün burada sadece bir gölü değil, ekosistemimizi, geleceğimizi ve üretim kapasitemizi korumak adına önemli bir adım atıyoruz. Suyun stratejik önemi, ülkemizin birleştirici gücü olmalı. Üniversiteler, belediyeler ve sivil toplum kuruluşları ile yürüttüğümüz ortak irade bu hedefe yöneliktir. Bu çabayı, toplumun her kesiminin katılımı ile sürdürme kararlılığımızı yineliyoruz: Vatandaşlarımızdan üreticilerimize, sanayicilerimizden her paydaşa kadar, suyumuzu korumak adına birlikte hareket etmek zorundayız.
Güncel iklim verileri, kuraklık riskini ve su baskısını artıran göstergeler olarak karşımızda duruyor. 2024 ile 2025 döneminde görülen sıcaklıklar ve yağış düşüşleri, su yönetimini daha da kritik bir öneme taşımıştır.
İlgili bölgelerdeki göller için oluşturulan eylem planları, mevcut farkları kapatma yönünde tasarlanmış olup uygulanmaktadır. Bu kapsamda Eğirdir Gölü için belirlenen uygulama aşamaları hayata geçiriliyor. Burdur Gölü, ekosistem ve ulusal ölçekteki önemi nedeniyle odak noktalarımız arasında yer alıyor; bu gölün su seviyesi ve yüzölçümü kayıpları yakından takip edilmektedir.
Göldeki yıllık su kaybı ve bu kaybın büyük kısmını buharlaşmanın oluşturduğu bilgisi, planlanacak yatırımların yönünü belirliyor. Yağışla gelen su miktarı ile göle giren su arasındaki farkı azaltacak şekilde eylemler tasarlandı ve uygulanıyor.
İleriye Dönük Yatırım Hedefi ile beş yıl içinde 6 milyar TL değerinde yatırım yapılması planlanıyor. Bu yatırım, yıllık 50 milyon metreküp suyun havzaya kazandırılmasını amaçlıyor. Yatırımlar; tarımsal su kullanımı yönetimi, ilave ve alternatif su kaynakları geliştirme, su kullanımının denetimi ve su kalitesine yönelik çalışmalar gibi başlıkları kapsıyor. Ayrıca, doğal kaynakları korumaya odaklı doğa temelli yaklaşımlar ile toplumsal sağlık üzerinde olumsuz etkileri azaltmaya çalışılacak.
Vahşi sulama uygulamalarının sona erdirilmesi ve modern sulama sistemlerinin yaygınlaştırılması gibi hedefler, yasal düzenlemeler kapsamında bulunacaktır. Bakanlık olarak çiftçilere yönelik modern sulama sistemleri için hibeler ve destekler sunuluyor.
Bu çabalar, sadece bir gölün değil, ülkenin su gücünün ve ekosisteminin geleceğini güvence altına almak amacıyla yürütülüyor. Suyun stratejik değeri, tüm paydaşların ortak sorumluluğudur ve bu nedenle üniversiteler, belediyeler ve sivil toplum kuruluşları ile kurulan bağlantılar güçlendirilerek sürdürülecektir.
Su yönetimi alanında yürütülen çalışmalar, farklı paydaşların katılımını gerektiriyor. 6 milyar TL’lik yatırım planı, beş yıllık bir yol haritası ile uygulanacak; bu süreçte tarımsal su kullanımı, ek kaynaklar ve su kalitesi gibi konular öncelik kazanacak. Modern sulama sistemlerine geçiş ile su kaynaklarının verimli kullanımı sağlanacak.
Doğal kaynakların korunmasına odaklanan strateji, hava kirliliği ve tozuman gibi halk sağlığına etkileri azaltmayı amaçlıyor. Suyun korunması, ülke genelinde kapsayıcı bir yaklaşım gerektirir; bu nedenle yasa çalışmalarıyla vahşi sulamaya karşı etkili çözüm ve denetim mekanizmaları güçlendirilecek.
Sonuç olarak, suyun stratejik önemine uygun hareket etmek, tüm toplumsal kesimlerin ortak sorumluluğudur. Bu nedenle, kamu kurumları, üniversiteler, belediyeler ve sivil toplum kuruluşları ile koordinasyonu güçlendirerek sürdürülebilir bir su yönetimi hedefliyoruz.