Yıl sonu yaklaşırken milyonlarca çalışanın gözleri, 2026 için öngörülen zam oranlarına çevriliyor. Asgari ücrete yapılacak artışla birlikte, birçok çalışan için net rakamlar da netleşecek.
Aralık ayına 1.5 ay kaldı. Asgari Ücret Tespit Komisyonu genelde aralıkta toplandıktan sonra kararını açıklıyor. Zam süreci ise çoğu kez 3 veya 4 toplantı sonunda sonuçlanır.
Yıl sonu enflasyon tahminleri şekilleniyor. Yılın yaklaşmasıyla birlikte yıl sonu enflasyon öngörüleri de kendini gösteriyor. Orta Vadeli Program’da yıl sonu için beklenti %28.5, Merkez Bankası tahmini ise %25 ile %29 arasında belirlenmiş durumda.
ASGARİ ÜCRETE NE KADAR ZAM OLUR? Ocak ayında yapılacak zamla ilgili merak edilenleri Mali Müşavir ve Sosyal Güvenlik Uzmanı Emin Yılmaz’a dayandırarak özetliyoruz: “Aralık ayında toplanıp kararını verecek olan komisyonda, geçen yılki enflasyon yönetiminden yola çıkarsak hedef enflasyonun %13 ile %19 arasında belirlendiğini görüyoruz. Bu durumda zam oranını %20 olarak tahmin etmek mümkün. Yurtdışı kurumlar da benzer aralıkta %20 ile %25 arasını işaret ediyor. Mevzuatta enflasyon tahmini OVP’de %28.5, Merkez Bankası’nda ise %29 olarak yer alıyor. Geçmiş yıllardaki artışlar incelendiğinde enflasyonun %3 ile %8 arasındaki gerçek artışın üzerine refah payı eklenerek zamlandığı görülüyor. Bu bağlamda %20, %25, %30, %35, %40 gibi farklı senaryolar öne sürülebilir.”
BU YIL KOMİSYONDAN ORTAK BİR KARAR ÇIKAR MI? Aralık ayında başlayan asgari ücret görüşmeleri genelde ay sonuna kadar sürer ve Çalışma Bakanlığı başkanlığında, işçi ve işveren temsilcilerinin bulunduğu 15 kişilik komisyon oy çokluğuyla karar verir. En çok istenen sonuç, işçi ve işverenin mutabakatıyla yaşanabilir bir artışın çıkmasıdır.
GERÇEKLEŞEN ENFLASYON MU, YOKSA HEDEF ENFLASYONA GÖRE ZAM MI? Ekonomi yönetimi sıkı para politikalarını uzun vadeli hedeflerle yönlendirmektedir. Komisyonda ana odak enflasyon olacaktır. Geçen yıl için OVP’de %28.5, Merkez Bankası tahminine göre ise %25 ile %29 arasında bir aralık vardı. Gelecek yıl için hedeflenen enflasyon ise OVP’de %16, Merkez Bankası tahmini ise %13 ile %19 aralığında belirlenmiştir. Geçmiş politikaya uyulursa, %20 ile %25 arasındaki bir artış olasılığı bulunmaktadır.
İŞTE EN GÜÇLÜ SENARYO Güncel asgari ücretin 22.104 TL olduğu varsayımı üzerinden, %20 – %25 zam aralığı öngörülebilir. Bu durumda Ocak ayında yeni rakam yaklaşık olarak 26.525 TL ile 27.630 TL arasında şekillenecektir. Ancak başlangıç ücretinin bu rakamlar olduğu unutulmamalı; işletmeler, çalışanlarının refahını artırmak için bu seviyelerin üzerinde ek artışlar yapabilirler.
REFAH PAYI MÜMKÜN MÜ? Enflasyonun üzerinde oluşacak olan ek artış, refah payı olarak değerlendirilmeli. Enflasyonun yarattığı alım gücü kaybını telafi etmek için refah payı kavramı her yıl gündemde olması gereken bir unsurdur.